94.5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬੇ ਮੁੰਬਈ–ਪੁਣੇ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇ ‘ਤੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਸ਼ਾਮ ਤੋਂ ਲੱਗਿਆ ਭਾਰੀ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਜਾਮ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਯਾਤਰੀ ਲਗਭਗ 27 ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ ਸੜਕ ‘ਤੇ ਫਸੇ ਰਹੇ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਨਾ ਟਾਇਲਟ ਦੀ ਸੁਵਿਧਾ ਸੀ, ਨਾ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਖਾਣਾ।
ਇਹ ਸਾਰਾ ਹਾਲਾਤ ਉਸ ਸਮੇਂ ਬਣੇ ਜਦੋਂ ਮੰਗਲਵਾਰ ਸ਼ਾਮ ਕਰੀਬ 5:15 ਵਜੇ ਅਦੋਸ਼ੀ ਟਨਲ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਗੈਸ ਟੈਂਕਰ ਪਲਟ ਗਿਆ। ਇਹ ਟੈਂਕਰ ਕੋਚੀ ਤੋਂ ਸੂਰਤ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜਲਨਸ਼ੀਲ ਪ੍ਰੋਪਾਈਲੀਨ ਗੈਸ ਭਰੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੈਸ ਲੀਕ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਮੁੰਬਈ ਵੱਲ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਪੂਰੀ ਲੇਨ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
ਪਲਟੇ ਟੈਂਕਰ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਕਰਕੇ ਸੜਕ ਤੋਂ ਹਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 30 ਘੰਟੇ ਲੱਗ ਗਏ। ਬੁੱਧਵਾਰ ਰਾਤ ਦੇਰ ਨਾਲ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਮੁੜ ਚਲਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਇਸ ਵੱਡੇ ਜਾਮ ਕਾਰਨ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੇਵੇਂਦ੍ਰ ਫੜਨਵੀਸ ਨੇ ਘਟਨਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਸਟੇਟ ਰੋਡ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਹਾਦਸਿਆਂ ਨਾਲ ਨਿਪਟਣ ਲਈ ਰਿਪੋਰਟ ਅਤੇ ਸੁਝਾਅ ਦੇਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਹੈ।
ਹਾਈਵੇ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਤਨਾਜੀ ਚਿਖਲੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਟੈਂਕਰ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 21 ਟਨ ਪ੍ਰੋਪਾਈਲੀਨ ਗੈਸ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਦੂਜੇ ਟੈਂਕਰ ਵਿੱਚ ਭਰਿਆ ਗਿਆ। ਟੈਂਕਰ ਦੇ ਵਾਲਵ ਨੁਕਸਾਨੀ ਹੋਣ ਅਤੇ ਅੰਦਰ ਗੈਸ ਦਾ ਦਬਾਅ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਸਥਿਤੀ ‘ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾਉਣ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਹੋਈ।
ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਐਨਡੀਆਰਐਫ, ਫਾਇਰ ਬ੍ਰਿਗੇਡ ਅਤੇ ਬੀਪੀਸੀਐਲ ਦੀ ਖ਼ਾਸ ਕੇਮਿਕਲ ਟੀਮ ਨੂੰ ਮੌਕੇ ‘ਤੇ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ। ਅੱਗ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਲਈ ਫਾਇਰ ਬ੍ਰਿਗੇਡ ਵੱਲੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਪਾਣੀ ਛਿੜਕਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਹਾਦਸੇ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ 500 ਮੀਟਰ ਦਾ ਖਾਲੀ ਖੇਤਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।
ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇ ‘ਤੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਲੱਖ ਵਾਹਨ ਚਲਦੇ ਹਨ। ਹਾਦਸੇ ਕਾਰਨ ਪੁਣੇ ਵੱਲ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਖਲਾਪੁਰ ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਾ ਤੱਕ ਜਾਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਦਕਿ ਮੁੰਬਈ ਵੱਲ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸਾਈਡ ‘ਤੇ 10 ਤੋਂ 12 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ ਲੱਗ ਗਈਆਂ।
ਯਾਤਰੀਆਂ ਲਈ ਇਹ ਜਾਮ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਮੁਸੀਬਤ ਬਣ ਗਿਆ। ਪੁਣੇ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਰੋਹਿਤ ਮੋਰੇ ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਰਾਤ ਭਰ ਗੱਡੀ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਰਹੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਨਾ ਟਾਇਲਟ ਹਨ, ਨਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਦੀ ਥਾਂ। ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਡਾਇਪਰ ਵੀ ਖਤਮ ਹੋ ਗਏ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਅਨੁਭਵ ਸੀ।”
ਕਈ ਹੋਰ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਬਚਾ ਕੇ ਵਰਤਣਾ ਪਿਆ, ਖਾਣਾ ਛੱਡਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ ਗੱਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਰਹਿਣਾ ਪਿਆ। ਬਜ਼ੁਰਗ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ, ਸਰੀਰਕ ਦਰਦ ਅਤੇ ਘਬਰਾਹਟ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕੀਤੀ।
ਨਾਸਿਕ ਤੋਂ ਮੁੰਬਈ ਡਾਕਟਰੀ ਮਿਲਾਪ ਲਈ ਜਾ ਰਹੇ ਵਿਲਾਸ ਅਤੇ ਸ਼ਾਲਿਨੀ ਮਿੰਜਾਰੇ ਨੂੰ ਆਖਿਰਕਾਰ ਤਾਮਹਿਣੀ ਘਾਟ ਰਾਹੀਂ ਮੋੜਿਆ ਗਿਆ। ਸ਼ਾਲਿਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਬੈਠੇ ਰਹਿਣਾ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸੁਰੱਖਿਆ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਪਰ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸੁਵਿਧਾਵਾਂ ਹੋਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।”
ਇਸ ਜਾਮ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਪੁਣੇ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਸੁਧੀਰ ਮੇਹਤਾ ਨੇ 8 ਘੰਟੇ ਫਸੇ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਰਾਹੀਂ ਪੁਣੇ ਜਾਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਅਜਿਹੀਆਂ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸਥਿਤੀਆਂ ਲਈ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇ ‘ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਐਗਜ਼ਿਟ ਅਤੇ ਹੈਲੀਪੈਡ ਬਣਾਏ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਪੁਲਿਸ ਮੁਤਾਬਕ, ਹਾਦਸਾ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਵਿੱਚ ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਣ ਕਾਰਨ ਵਾਪਰਿਆ। ਟੈਂਕਰ ਚਾਲਕ ਰਤਨ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਚੋਟਾਂ ਆਈਆਂ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ।
ਬੁੱਧਵਾਰ ਦੇਰ ਰਾਤ ਤੱਕ ਰਾਹਤ ਕੰਮ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਇਸ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੜਕ ‘ਤੇ ਆਫ਼ਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੀਆਂ ਕਮੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆ ਦਿੱਤਾ। ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਰਾਤ ਭਰ ਫਸੇ ਰਹੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਜਾਮ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਸੁਵਿਧਾਵਾਂ ਤੋਂ ਵੰਝੇ ਰਹਿਣ ਦਾ ਕੜਵਾ ਅਨੁਭਵ ਸੀ।
